Voorbeelden

Zoals gezegd leent niet iedere situatie zich om manueel te fotograferen, maar wanneer het licht redelijk stabiel is zoals bij een zonsondergang, binnenfotografie, avond of nachtfotografie dan zijn dit juist uitstekende omstandigheden om manueel te belichten. Ik geef je een aantal voorbeelden van situaties waar de camera handmatig wordt ingesteld.

Houd steeds de belichtingsdriehoek in gedachten, op het moment dat je iets veranderd aan een van de drie pijlers dan heeft dat gevolgen voor het licht. Gebruik het ‘spiekbriefje’ om te ‘zien’ wat je doet, het is uiteindelijk de bedoeling dat je bekend raakt met de verschillende reeksen zodat je ze uit je hoofd kent. Als je er maar genoeg mee bezig bent dan gaat dat vanzelf.

Voorbeeld 1 | Foto in kerk

Instellingen: F11 | 1/15s | ISO 200
Foto is donker en bewogen, wat pas je aan?

Oplossing: Als eerste wil je natuurlijk geen bewogen foto, je zult dus de sluitertijd moeten verhogen naar een sluitertijd waarmee je nog uit de hand kunt fotograferen. Je past de sluitertijd aan naar 1/60 seconde, maar de foto is nu nog donkerder maar niet meer bewogen.

Je hebt de sluitertijd +2 stops korter gemaakt, van 1/15 naar 1/30 naar 1/60. Hierdoor is de foto nog donkerder geworden aangezien er 2 stops minder licht binnen komt. Om dit te herstellen zul je dus of de ISO of het diafragma 2 stops moeten aanpassen. ISO laat je liefst zo laag mogelijk dus je past het diafragma 2 stops aan, van F11 naar F8 naar F5.6, maar de foto is nog steeds te donker aangezien er eigenlijk qua belichting niets is veranderd ten opzichte van de eerste belichting, je hebt alleen de beweging opgelost.

De instellingen zijn op dit moment: F5.6 | 1/60s | ISO 200
Foto is nog steeds te donker, wat pas je nu aan?

De sluitertijd en het diafragma heb je al aangepast, diafragma en ISO kunnen allebei makkelijk +1 stop worden gecorrigeerd. Aangezien je een kerk interieur fotografeert en het liefst alles scherp op de foto wilt hebben zou ik eerder kiezen voor de ISO waarde dan voor het diafragma aangezien een ISO van 400 zeer acceptabel is met betrekking tot ruis, zelfs ISO 800 zou nog kunnen. Je maakt de foto met ISO 400 en je ziet dat de belichting nu goed is.

De juiste belichting voor deze situatie is dus: F5.6 | 1/60s | ISO 400

Voorbeeld 2 | Binnenfoto in de avond

Instellingen: ISO 800 | F2.8 | 1/125 seconde
Foto is te donker, wat kun je doen om het op te lossen?

Je hebt een lens waarvan het grootste diafragma F2.8 is, daar kun je dus niets meer aan veranderen. Er blijven dus twee dingen over, de ISO en de sluitertijd. De ISO waarde verhoog je alleen als het echt niet anders kan, dus die laat je nog even op 800 staan. Je zult dus de sluitertijd moeten aanpassen.

Wanneer je op het spiekbriefje kijkt dan zie je dat je de sluitertijd van 1/125 naar 1/60 seconde of 1/30 seconde kunt aanpassen. 1/60s is +1 stop en 1/30 zijn +2 stops. Je begint met 1/60 en maakt de foto, de foto is nog steeds te donker, 1/30s is beter maar de foto is nu wat onscherp omdat je de camera niet helemaal goed stil kunt houden. Bij 1/60s was de foto niet bewogen maar nog wel iets te donker. Wat kun je doen?

Je kunt nu nog maar een ding doen, de ISO waarde aanpassen van 800 naar 1600 en de sluitertijd op 1/60s laten staan. Je maakt een foto en ziet nu dat de foto juist is belicht.

De instellingen zijn nu: ISO 1600 | F2.8 | 1/60s

Voorbeeld 3 | Herfstblad met vage/onscherpe achtergrond in donker bos

Instellingen: F2.8 | 1/15s | ISO200
De belichting is goed maar de foto is bewogen, hoe los je dit op?

Je wilt graag die onscherpte in de achtergrond omdat daardoor het blad mooi los komt van de achtergrond. Wanneer je het diafragma kleiner zou maken naar bijvoorbeeld F4 of F5.6 dan dan zou de scherptediepte groter worden dus je veranderd aan het diafragma niets. De sluitertijd moet korter omdat je anders een bewogen foto blijft houden. Je pas de sluitertijd aan naar 1/60s, je maakt een foto en ziet dat de foto niet meer bewogen is maar wel te donker. Het diafragma en de sluitertijd kun je niet meer aanpassen dus blijft de ISO waarde over, je corrigeert de ISO ook +2 stops van 200 naar 400 naar 800 en ziet dat de foto nu goed belicht is, de beweging is weg en het diafragma is hetzelfde gebleven.

De instellingen zijn nu: ISO 800 | F2.8 | 1/60s